طراح سایتپایه یازدهم
دانلود کل سایت
فهرست درس‌ها

پودمان ۳: صفحات وب تعاملی

شبکه Grid

صفحه ۱۶۰

شبکه‌بندی صفحه (Grid Systems)

بوت‌استرپ دارای یک سیستم شبکه‌بندی با نام Grid است که توسط Flexbox ایجاد شده است و امکان تقسیم پهنای صفحه را به 12ستون فراهم می‌کند. هر سلول در این شبکه می‌تواند محتوای بخشی از صفحه را درون خود نگه دارد. سیستم Grid امکان گروه‌بندی ستون‌ها را برای ایجاد ستون‌های عریض‌تر فراهم می‌کند به‌طوری‌که فضای کافی برای قرار دادن محتوا درون یک ستون موجود باشد. سیستم Grid واکنش‌گرا است و بسته به اندازه صفحه، ستون‌ها را به‌طور خودکار مرتب می‌کند.

تصویر کتاب

استفاده از کلاس‌های شبکه‌بندی (rows و columns)

برای ایجاد سطرها و ستون‌های شبکه از کلاس‌های row و col استفاده می‌شود. کلاس row باعث می‌شود سلول‌های شبکه در یک خط افقی قرار بگیرند و فواصل مناسب بین آنها اعمال شود. پهنای ستون‌ها به‌صورت خودکار توسط پارامتر size در نام کلاس col مشخص می‌شود. شکل کلی کلاس col به صورت col-breakpoint-size است، پارامتر breakpoint به اندازه دستگاه (sm, md, lg,xl, xxl) و پارامتر سایز به اندازه ستون اشاره دارد. به‌عنوان مثال col-sm-3 یعنی اشغال سه ستون از 12 ستون در تمام دستگاه‌های بزرگ‌تر یا مساوی 576 پیکسل.

شبکه سطرها و ستون‌ها باید درون یک عنصر نگهدارنده قرارگیرد. بوت‌استرپ دارای دو کلاس با اسامی container و container-fluid است که برای ایجاد نگهدارنده استفاده می‌شوند. تفاوت این دو نگهدارنده در میزان حاشیه چپ و راست آنهاست. کلاس container یک فضای خالی با پهنای مساوی در چپ و راست عنصر نگهدارنده ایجاد می‌کند، در حالی‌که کلاس container-fluid تمام پهنای صفحه را اشغال می‌کند.

صفحه ۱۶۱

سیستم grid دارای کلاس‌های مختلفی برای اندازه ستون‌ها در دستگاه‌های مختلف است که در جدول زیر به آنها اشاره شده است:

جدول ۸: پارامترهای کلاس col- برای دستگاه‌های مختلف

پارامتر کاربرد توضیح
بدون پیشوند برای دستگاه‌های بسیار کوچک ـ پهنای صفحه کمتر از 576 پیکسل col-
sm-{n} برای دستگاه‌های کوچک ـ پهنای صفحه بزرگ‌تر یا مساوی 576 پیکسل col-sm-
md-{n} برای دستگاه‌های متوسط ـ پهنای صفحه بزرگ‌تر یا مساوی 768 پیکسل col-md-
lg-{n} برای دستگاه‌های بزرگ ـ پهنای صفحه بزرگ‌تر یا مساوی 992 پیکسل col-lg-
xl-{n} برای دستگاه‌های بزرگ ـ پهنای صفحه بزرگ‌تر یا مساوی 1200 پیکسل col-xl-
xxl-{n} برای دستگاه‌های بزرگ ـ پهنای صفحه بزرگ‌تر یا مساوی 1400 پیکسل col-xxl-

{n} عددی از 1 تا 12 است. منظور از n تعداد ستون‌هایی است که یک عنصر از ۱۲ ستون grid اشغال می‌کند.

صفحه ۱۶۲

صفحه ۱۶۳

صفحه ۱۶۴

واکنش‌گرایی و کلاس‌های مرتبط

واکنش‌گرایی به‌معنای توانایی یک صفحه وب برای تغییر و سازگاری با اندازه‌ها و ویژگی‌های مختلف دستگاه‌ها و صفحه نمایش‌ها است. در یک طراحی واکنش‌گرا عناصر وب‌سایت به‌طور خودکار اندازه و چیدمان خود را تغییر می‌دهند تا مناسب با اندازۀ صفحه نمایش کاربر باشند. هدف از انجام یک طراحی واکنش‌گرا (Responsive) این است که تجربه کاربری بهتری برای بازدیدکنندگان فراهم شود. برای طراحی عناصر واکنش‌گرا، روش‌های مختلفی به شرح زیر موجود است:

  1. Media query : برای تنظیم ویژگی‌های عناصر در دستگاه‌های مختلف

  2. Flexbox : برای مدیریت نحوه چینش عناصر و فضای بین آنها

  3. CSS Grid : برای سازمان‌دهی عناصر در سطرها و ستون‌ها

  4. استفاده از max-width به جای width برای اینکه تصاویر در اندازه‌های مختلف به‌درستی نمایش داده شوند:

تصویر کتاب
  1. استفاده از واحدهای نسبی %، rem و em به‌جای استفاده از واحدهای ثابت (مانند px)

  2. به‌کارگیری فریم‌ورک‌هایی مانند بوت‌استرپ که دارای کلاس‌های واکنش‌گرای آماده هستند.

صفحه ۱۶۵

کلاس‌های واکنش‌گرای بوت‌استرپ دارای موضوعات مختلفی هستند که در جدول ۹ به آنها پرداخته شده است:

جدول ۹: کلاس‌های واکنش‌گرای بوت‌استرپ

نوع کلاس نام کلاس‌ها
Container container و container-sm، container-md، container-lg و ...
Grid row، row-cols، col، col-sm، col-md و col-lg و ...
Layout d-flex، d-*-flex، d-*-inline، d-*-block start، d-*-none مانند زیر: d-sm-none، d-md-block، flex-md-row، justify-content-sm-center align-items-md- و ...
Margin m-*-size مانند mb-sm-3 و mx-sm-1
Padding p-*-size مانند py-sm-3، px-lg-3
Display Classes d-none، d-block، d-*-none، d-*-block
Image img-fluid
Components button، form، navbar، cards، carousel و ...

در کلاس‌های جدول 10 علامت * معادل sm، lg و ... است.

جدول ۱۰: Breakpoints

پهنای صفحه کلاس Breakpoint
کمتر از 576 px xs Extra small
576 px و بیشتر sm Small
768 px و بیشتر md Medium
992 pxو بیشتر lg Large
1200 pxو بیشتر xl Extra large
1400 pxو بیشتر xxl Extra extra large